[{"data":1,"prerenderedAt":42},["ShallowReactive",2],{"blog-premiks-ve-tasiyici-az":3},[4,6,8,10,12,14,16,18,20,22,24,26,28,30,32,34,36,38,40],{"p":5},"Bir yem zavodu illərdir 0,5 faiz səviyyəsində istifadə etdiyi premiksi təchizatçının təklif etdiyi kimi 0,25 faizlik daha qatı məhsulla əvəz etmək istəyir. Bir ton yemə düşən premiks xərci bir qədər azalır, daşıma və saxlama isə yarıya enir. Kağız üzərində qərar asandır. Lakin resept komandası bir neçə sual verir. Daşıyıcı dəyişəndə yemin kalsiumu ilə nə olacaq? Qarışdırıcı belə kiçik miqdarı bərabər paylaya biləcəkmi? Tərəzi onu kifayət qədər dəqiq çəkə biləcəkmi?",{"h2":7},"Daşıyıcı da xammaldır",{"p":9},"Premiksin çəkisinin böyük hissəsi vitamin və minerallar deyil, onları daşıyan materialdır. Daşıyıcı çox vaxt əhəngdaşı, buğda kəpəyi və ya buna bənzər bir maddədir. O, nə qədər az olsa da, yemə müəyyən qida maddələri əlavə edir və bu töhfə reseptdə nəzərə alınmasa, yem kağızdakından fərqli olur.",{"p":11},"Bir nümunə götürək (rəqəmlər yalnız nümunə xarakterlidir). Tutaq ki, 0,5 faiz səviyyəsində istifadə olunan premiksin 60 faizi əhəngdaşıdır. Bu, bir ton yemə 3 kq əhəngdaşı deməkdir. 38 faiz kalsiumla o, yemə təxminən 0,11 faiz bəndi kalsium əlavə edir. Əgər premiks qida maddələri matrisində yalnız vitamin və mikroelement dəyərləri ilə təyin olunubsa, bu kalsium proqramın görmədiyi bir töhfədir. Yumurtlayan toyuq yemində bu, kiçik bir fərq kimi görünə bilər, amma broyler yemində kalsium və fosfor nisbətini nəzərəçarpacaq dərəcədə poza bilər.",{"p":13},"Yeni məhsul premiksi 0,25 faizə endirəndə daşıyıcıdan gələn kalsium da yarıya enir. Premiksi reseptdə daşıyıcı daxil olmaqla bütün qida dəyərləri ilə təyin etmiş zavod üçün bu dəyişiklik özü-özünü tarazlayır. Proqram çatışmayan kalsiumu əhəngdaşı ilə tamamlayır. Bunu etməmiş zavodda isə yemin kalsiumu səssizcə düşür və heç kim səbəbini bilmir.",{"h2":15},"Kiçik miqdarı bərabər paylamaq",{"p":17},"Qatı premiks qarışdırıcıdan daha çox tələb edir. Üç tonluq qarışdırıcıda 0,25 faiz premiks 7,5 kq edir və bu miqdar üç ton yemin hər yerinə bərabər çatmalıdır. Qarışığın bircinsliyi adətən müxtəlif nöqtələrdən götürülmüş nümunələrdə bir izləyici maddənin necə paylandığı ilə ölçülür və variasiya əmsalı ilə ifadə olunur. Variasiya əmsalı 10 faizdən aşağı olan qarışıq yaxşı hesab edilir.",{"p":19},"Bu testi müntəzəm, xüsusən də premiks dozasını azaltmazdan əvvəl və sonra aparmaq lazımdır. Qarışdırma müddəti, qarışdırıcının doluluq dərəcəsi, kürəklərin yeyilməsi və xammalın əlavə olunma ardıcıllığı nəticəyə birbaşa təsir edir. Premiksi qarışdırıcıya maye yağdan əvvəl vermək də adətən daha yaxşı paylanma verir.",{"h2":21},"Tərəzinin dəqiqliyi",{"p":23},"Mikrodozaj tərəzisinin dəqiqliyini də nəzərə almaq lazımdır. Tərəzi 50 qram dəqiqliklə çəkirsə, 7,5 kq-lıq çəkidə xəta təxminən 0,7 faizdir və bu, məqbuldur. Eyni tərəzi ilə 0,1 faiz səviyyəsində istifadə olunan bir əlavədə, yəni üç kiloqramlıq çəkidə xəta 1,7 faiz olur. Bəzi dərmanlı əlavələr və fermentlər üçün bu səviyyə həddə yaxın ola bilər. Premiks dozasını azaltmazdan əvvəl tərəzinin dəqiqliyinə görə ən kiçik çəkinin nə qədər xəta daşıdığını yoxlayın.",{"h2":25},"Vitaminlər yolda itir",{"p":27},"Vitaminlər, xüsusən A, E və bəzi B qrupu vitaminləri saxlama və qranullaşdırma zamanı aktivliyinin bir hissəsini itirir. İstilik, nəm, işıq və premiksdəki bəzi mikroelementlərlə təmas bu itkini artırır. Buna görə premiks istehsalçıları etiketdə göstərilən dəyərdən yuxarı təhlükəsizlik payı əlavə edirlər.",{"p":29},"Məsələ ondadır ki, hədəf premiksdəki deyil, heyvanın yediyi yemdəki vitamin səviyyəsidir. Məsələn, premiks üç ay saxlanılırsa və bu müddətdə A vitamininin 10 faizi itirsə, yemdə hədəf səviyyəyə çatmaq üçün premiksə təxminən 10 faiz artıq A vitamini qoyulmalıdır. Yüksək temperaturda qranullaşdıran və ya ekspander istifadə edən zavodlar bu payı daha yüksək saxlayırlar. Payı düzgün təyin etmək üçün premiksin nə qədər müddət və hansı şəraitdə saxlandığını bilmək ilkin şərtdir.",{"h2":31},"Mikroelementlərin forması",{"p":33},"Sink, mis, manqan və dəmir kimi mikroelementlər qeyri-üzvi duzlar və ya üzvi, birləşmiş formalar şəklində verilə bilər. Üzvi formalar adətən daha yüksək mənimsənilmə təmin edir və bəzi hallarda eyni effektə daha aşağı dozada çatmağa imkan verir. Lakin onların vahid qiyməti daha yüksəkdir. Hansı formadan istifadə ediləcəyinə yalnız qiymətə görə deyil, mənimsənilmə fərqini və yemin digər komponentləri ilə qarşılıqlı təsiri nəzərə alan qiymətləndirmə əsasında qərar verilməlidir.",{"p":35},"Qanuni yuxarı həddlər ayrıca məsələdir. Bəzi mikroelementlər üçün yemdə icazə verilən ən yüksək səviyyə ölkəyə və heyvan növünə görə dəyişir. Xammaldan gələn mikroelementlər də bu həddə daxil edilir. Premiksi bu həddləri nəzərə alaraq hazırlamaq xüsusən ixrac yemləri üçün vacibdir.",{"h2":37},"Premiksə reseptin bir hissəsi kimi baxmaq",{"p":39},"Premiksə çox vaxt reseptdə sabit nisbətdə duran bir maddə kimi baxılır. Əslində daşıyıcısı, vitamin payları və mikroelement formaları ilə o, yemin qida dəyərinə və maya dəyərinə real töhfə verir. OptiFormula proqramında premiksi bütün qida dəyərləri ilə bir xammal kimi təyin etmək daşıyıcıdan gələn kalsium və ya fosfor kimi töhfələrin hər həlldə hesaba alınmasını təmin edir. Laboratoriya nəticələri və etiket çapı eyni məlumatlarla işləyir, buna görə premiks dəyişəndə yem etiketi düzgün qalır.",{"p":41},"Mində bir neçə hissəlik paylar kiçik görünür. Amma yemin vitamin və mikroelement təminatının demək olar ki, hamısı bu kiçik payın içində gəlir. Premiks dəyişikliyinə satınalma qərarı kimi deyil, resept qərarı kimi yanaşmaq bu kiçik maddənin böyük nəticələrə yol açmasının qarşısını alır.",1794234585207]